Marian Rentgen

artysta kabaretowy
23.06.1888 30.11.-0001 Bochnia

Biografia

Marian Rentgen, znany także jako Marian Güntner (Rentgen-Güntner), urodził się w Bochni 23 czerwca 1888 roku. Był synem Jerzego (1853–1932) i Józefy z Scherów (1856–1936). W 1908 ukończył Gimnazjum c. k. w Bochni. W roku szkolnym 1905/1906 jako uczeń V klasy był członkiem kapeli szkolnej, a w 1906/1907 jako uczeń VI klasy dołączył do szkolnej orkiestry smyczkowej i dętej. W 1913 ukończył studia na Wydziale Farmacji Uniwersytetu Lwowskiego. Należał do Polskich Drużyn Strzeleckich. Uczył się aktorstwa u Romana Żelazowskiego, a śpiewu u Zofii Kozłowskiej. Debiutował w listopadzie 1912 w Teatrzyku Ul we Lwowie, a w latach 1913–1914 spędził w Teatrze Rozmaitości w Krakowie.

Podczas I wojny światowej służył w armii austriackiej. W 1918 wstąpił do Wojska Polskiego. Podczas wojny polsko-bolszewickiej służył w 201 pułku piechoty i 205 pułku piechoty na stanowisku dowódcy kompanii i oficera broni. 1 czerwca 1921 pełnił służbę w Dowództwie miasta Warszawa, a jego oddziałem macierzystym był 5 Pułk Piechoty Legionów. W czasie wojny nie rozstawał się z gitarą, propagując swojskie piosenki.

8 stycznia 1924 został zatwierdzony w stopniu porucznika ze starszeństwem z 1 czerwca 1919 i 92. lokatą w korpusie oficerów rezerwy sanitarnych, grupa aptekarzy. Posiadał wówczas przydział w rezerwie do 6 batalionu sanitarnego we Lwowie. W 1934, jako oficer rezerwy pozostawał w ewidencji Powiatowej Komendy Uzupełnień Warszawa Miasto III i posiadał przydział do Kadry Zapasowej 1 Szpitala Okręgowego w Warszawie. Po I wojnie światowej prowadził w Warszawie aptekę przy ul. Mazowieckiej 10.

Po demobilizacji dzięki pomocy Ludwika Lawińskiego znalazł się w kręgu gwiazd warszawskich teatrzyków rewiowych. Występował w warszawskich kabaretach: Miraż (1919), Perskie Oko, Qui Pro Quo (1925–1926), Cyrulik Warszawski, Momus, Wielka Rewia, Stańczyk (1922–1924), Wesoły Wieczór (1929–1931) i Hollywood; występował z Hanką Ordonówną. Jubileusz 25-lecia pracy artystycznej miał miejsce w Filharmonii Narodowej w Warszawie w 1937.

W 1939 został zaangażowany do teatrzyku 'Figaro' przy ul. Marszałkowskiej 8, ale wybuch II wojny światowej uniemożliwił występy. Zamieszkiwał w Warszawie przy ul. Poznańskiej 3.

Był wspaniałym odtwórcą ballad i piosenek charakterystycznych (będąc często także ich autorem), akompaniował sobie na gitarze, był artystą wybitnie kabaretowym, hołdując francuskim wzorom. Dokonał nagrań dla Płyty Polskiej, Syreny Rekord oraz Parlophonu.

W czasie kampanii wrześniowej 1939 dostał się do niewoli sowieckiej i został osadzony w obozie w Starobielsku. Wiosną 1940 został zamordowany przez funkcjonariuszy NKWD w Charkowie i pogrzebany w bezimiennej, zbiorowej mogile w Piatihatkach, gdzie od 17 czerwca 2000 mieści się oficjalnie Cmentarz Ofiar Totalitaryzmu w Charkowie. Figuruje na Liście Starobielskiej NKWD pod poz. 673.

Ordery i odznaczenia: Krzyż Walecznych – trzykrotnie; Medal Niepodległości – 27 czerwca 1938 „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”; Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921; Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości.

5 października 2007 minister obrony narodowej Aleksander Szczygło – decyzją nr 439/MON – mianował go pośmiertnie na stopień kapitana. Awans został ogłoszony 9 listopada 2007 w Warszawie, w trakcie uroczystości 'Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów'.

W ramach akcji 'Katyń... pamiętamy' / 'Katyń... Ocalić od zapomnienia' Marian Rentgen-Güntner został uhonorowany poprzez zasadzenie Dębu Pamięci w rodzinnej Bochni.

Zobacz pełny artykuł na Wikipedii

Osiągnięcia

Krzyż Walecznych – trzykrotnie
Medal Niepodległości – 27 czerwca 1938 za pracę w dziele odzyskania niepodległości
Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921
Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości

Ciekawostki

Nagrywał dla Płyty Polskiej, Syreny Rekord i Parlophonu.
Występował w licznych warszawskich kabaretach i teatrach, m.in. Miraż, Perskie Oko, Qui Pro Quo i Cyrulik Warszawski.
Zginął w 1940 r. w Charkowie podczas zbrodni katyńskiej; upamiętniony Dębem Pamięci w Bochni.

Udostępnij