Andrzej Wojciech Zagórski
Biografia
Urodził się 21 kwietnia 1926 roku w Staniątkach jako syn Franciszka i Stanisławy Kamionki. Jego ojciec był oficerem ZWZ–AK i organizatorem tajnego nauczania. W młodości mieszkał w Hołodówce pod Lwowem, a w 1929 roku rodzina powróciła do Staniątek. Ukończył szkołę powszechną w Staniątkach i gimnazjum w Bochni. Przed wybuchem II wojny światowej uczęszczał do gimnazjum w Bochni.
Wiosną 1940 ze względu na groźbę aresztowania ojca wraz z rodziną przeniósł się do powiatu przeworskiego. Od maja 1941 pełnił rolę łącznika Komendy Obwodu Przeworsk ZWZ (później AK) i pomagał w organizowaniu tajnego nauczania. Po zaprzysiężeniu do AK 22 lutego 1943 został strzelcem w patrolu dywersyjnym Placówki Kańczuga. Po ukończeniu szkoły podchorążych otrzymał przydział do plutonu w Obwodzie AK Przeworsk i brał udział w akcjach likwidacyjnych. W lipcu 1945 zdał maturę w Nowym Sączu; ukończył Akademię Handlową w Krakowie. W trakcie studiów włączył się w działalność WiN i był krótko więziony przez UB. Po wprowadzeniu stanu wojennego złożył rezygnację i przeszedł na emeryturę.
Od początku lat 60. zbierał dokumenty dotyczące konspiracji w Małopolsce (1939–1956) i stworzył jedną z największych kolekcji tego typu. Zbiory zostały przekazane do archiwum IPN. W 1972 nawiązał kontakt z Światową Federacją Weteranów i innymi organizacjami kombatanckimi w Wielkiej Brytanii. Publikował teksty o historii AK z pominięciem cenzury.
Był pionierem badań nad strukturami Polskiego Państwa Podziemnego i antykomunistycznych organizacji niepodległościowych na Rzeszowszczyźnie. Napisał około 250 publikacji, w tym siedem książek. W 1991 został wybrany do składu Zespołu Badania Zbrodni Komunistycznych popełnionych na Rzeszowszczyźnie w latach 1944–1989. Był także pomysłodawcą i pierwszym redaktorem Zeszytów Historycznych WiN-u oraz redaktorem Małopolski Słownik Biograficzny Uczestników Działań Niepodległościowych 1939–1956. Zmarł 8 października 2007 w Krakowie i pochowano go na cmentarzu Rakowickim.
Odznaczenia: Krzyż Walecznych (dwukrotnie), Złoty Krzyż Zasługi (1994), Medal „Polonia Mater Nostra Est” (2001) i tytuł Kustosza Pamięci Narodowej im. Grzegorza Jakubowskiego (2002).